(c) Joris Jan Bos

Inclusiedans wordt ‘even wennen’

Interview Martine van dijk

Dans moet uitgaan van de capaciteiten van het individu. Dans wordt bij uitstek geassocieerd met een motorisch perfect functionerend lichaam. Zo niet ‘inclusiedans’. Daarin werken dansers met en zonder beperking samen.

Door: Mirjam van der Linden 26 november 2015, Volkskrant
Het nieuwe festival DanceAble in Den Haag wil dit fenomeen, dat met name in Engeland al gevestigd onderdeel van de professionele danswereld uitmaakt, in Nederland op de kaart zetten. Artistiek leider Martine van Dijk: ‘De dans wordt er rijker van.’

Wat is de essentie van inclusiedans?
‘Dat mensen met verschillende fysieke capaciteiten samen de vloer opgaan en van elkaar leren. DanceAble faciliteert die ontmoeting. Met voorstellingen door professionals en een community art-project om talentontwikkeling op dit vlak te stimuleren.

Waarom moet die ontmoeting het podium op? Een vals spelende violist laat je toch ook niet optreden met het Concertgebouworkest?
‘Waarom zou een danser met een beperking een ‘valse’ noot zijn? Je hebt choreografen die een stijl of techniek opleggen aan dansers, maar ook choreografen die heel persoonlijk werken vanuit de capaciteiten en krachten van het individu. Dat doet inclusiedans ook. Niet voor niets werken in de hiphop relatief veel dansers met een beperking: die dansvorm gaat uit van ieders eigen kwaliteiten en virtuositeit. Uiteindelijk gaat kunst over ontroering. Waarom zou een duet tussen een fysiek ‘onbeperkte’ danser en een danser in een rolstoel niet kunnen raken?’

Loop je niet het gevaar dat er vooral vanuit medelijden met het kwetsbare lichaam of bewondering voor de empowermentdoelstelling wordt gekeken?
‘Inclusiedans is in Nederlandse theaters nauwelijks te zien, dus het wordt even wennen. Natuurlijk zul je in eerste instantie op het niveau van het puur lichamelijke kijken. Naar het gemanoeuvreer in een rolstoel, het lopen met een half been. Maar als je dat kunt loslaten, ervaar je wat de choreografie wil zeggen.’

Wat heeft de professionele danswereld aan dansers met een fysieke beperking? Is technisch excelleren dan helemaal niet meer belangrijk?
‘Interessanter is de vraag: wat is perfectie? Dat begrip hebben we ooit op een bepaalde manier ingekaderd; het gaat over hoog, snel, lenig, licht et cetera. Inclusiedans toont bewegingen die we nog niet kennen, die niet tot dat kader behoren. Virtuositeit in de imperfectie bijvoorbeeld. Dansers met een beperking laten ons anders kijken naar een lichaam in beweging. Dat kan de reguliere dans inspireren en verrijken.’

2017
2016
2015